ಹಿರಿಯೂರು ಭಾಗದ ರೈತರ ಬದುಕಿಗಿಲ್ಲ ಆಸರೆ, ಒಣಗಿರುವ ಅಡಿಕೆ ಮರಗಳು

ಎಂ.ಎಲ್ ಗಿರಿಧರ, ಮಲ್ಲಪ್ಪನಹಳ್ಳಿ
​ ಚಂದ್ರವಳ್ಳಿ ನ್ಯೂಸ್, ಹಿರಿಯೂರು:
ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜೀವನಾಡಿ ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರ ಜಲಾಶಯದ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶದ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಮಶಾನ ಮೌನ ಆವರಿಸಿದೆ. ಹಚ್ಚ ಹಸಿರಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸಬೇಕಿದ್ದ ಗೌನಳ್ಳಿ, ಗೋಗುದ್ದು, ಬಳಗಟ್ಟೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಗ್ರಾಮಗಳ ಅಡಿಕೆ ತೋಟಗಳು ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರಗಳಂತೆ ಒಣಗಿ ನಿಂತಿವೆ.

ಐದಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬೆವರು ಸುರಿಸಿ, ಸಾಲ ಸೋಲ ಮಾಡಿ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಸಾಕಿ ಬೆಳೆಸಿದ ತೋಟಗಳು ರೈತರ ಕಣ್ಣೆದುರೇ ಕಮರಿ ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದು ಮರುಕ ಹುಟ್ಟಿಸುವಂತಿದೆ.

​ಮಗುವಿನಂತೆ ಸಾಕಿದ ಮರಗಳು;
​ಅಡಿಕೆ ಬೆಳೆ ಎಂಬುದು ಈ ಭಾಗದ ರೈತರಿಗೆ ಕೇವಲ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಯಲ್ಲ, ಅದು ಅವರ ಜೀವನದ ಆಶಾದೀಪ. ಒಂದು ಅಡಿಕೆ ಗಿಡ ಫಲ ನೀಡಲು ಕನಿಷ್ಠ 6-7 ವರ್ಷಗಳ ಸತತ ಪೋಷಣೆ ಬೇಕು.

​ಹೂಡಿಕೆ: ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಸಾಲ ಮಾಡಿ ಹನಿ ನೀರಾವರಿ, ಗೊಬ್ಬರ, ಕೂಲಿ ಆಳುಗಳಿಗಾಗಿ ರೈತರು ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂ. ವ್ಯಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
​ಶ್ರಮ: ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಎನ್ನದೆ ಕೆರೆ, ಬಾವಿ, ಬೋರ್‌ವೆಲ್‌ಗಳಿಂದ ಟ್ಯಾಂಕರ್ ಮೂಲಕ ನೀರು ಹರಿಸಲು ನಡೆಸಿದ ಹೋರಾಟ ಅಷ್ಟಿಷ್ಟಲ್ಲ.

​ವಾಸ್ತವ: ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭರ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರ (ಮಾರಿ ಕಣಿವೆ) ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ನೀರಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಹಿರಿಯೂರು ಭಾಗದ ರೈತರ ತೋಟಗಳು ಒಣಗುತ್ತಿರುವುದು ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಕರುಣಾಜನಕ ಮತ್ತು ವಿಪರ್ಯಾಸದ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಹಿಂದಿನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸದ್ಯದ ವಾಸ್ತವದ ಕುರಿತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಪರಿಹಾರ ಸೂಚಿಸಬೇಕು.

ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರದ ಬುಡದಿಂದ ಲಕ್ಕವ್ವನಹಳ್ಳಿ ಬ್ಯಾರೇಜ್ ಹಿಡಿದು ಬಹುತೇಕ ಹಿರಿಯೂರು ನಗರದ ತನಕ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲ ಕಾಲುಗಳ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತ ಇರುವ ರೈತರ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕರಿ ಬಂಡೆಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರದ ನೀರನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಒಂದೆಡರಡು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಕಾಲುವೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿ ಸಾಗರದ ನೀರು ಹರಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಭಾಗದ ರೈತರಿಗೆ ಉಳಿಗಾಲ.
ಈ ಮೊದಲು ಹಿರಿಯೂರು ಸಮೀಪದ ಲಕ್ಕವ್ವನಹಳ್ಳಿ ಬ್ಯಾರೇಜ್ ಗೆ ಪ್ರತಿ 15 ದಿನ ತಪ್ಪಿದರೆ ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಕಾಲುವೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಹರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕಳೆದ 10-12 ವರ್ಷಗಳಿಂದೆ ಲಕ್ಕವ್ವನಹಳ್ಳಿ ಬ್ಯಾರೇಜ್ ಗೆ ಕಾಲುವೆಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರು ಹರಿಸದೆ ಪೈಪ್ ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಹರಿಸಿದ್ದರಿಂದಾಗ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಇಲ್ಲದೆ ಅಂತರ್ಜಲ ಕುಸಿದು ರೈತರು ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಅಲ್ಲದೆ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಐದಾರು ದಶಕಗಳ ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗಿ, ಇತರೆ ಹಣ್ಣಿನ ತೋಟಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣ ಒಣಗಿ ಹೋಗಿ ರೈತರು ಬೀದಿಗೆ ಬಿದ್ದರು. ಒಣಗಿದ ಮರಗಳನ್ನು ನೋಡಲಾಗದೆ ಎಷ್ಟೋ ರೈತರು ಅತ್ತ  ಸುಳಿಯುವುದನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಇದಾದರ ನಂತರ 2019ರಿಂದ ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರ ಭರ್ತಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು 2ನೇ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ರೈತರು ಮತ್ತೆ ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗು ತೋಟ ಕಟ್ಟಿದರು. ಈಗ ಮತ್ತದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತೋಟಗಳು ಒಣಗುತ್ತಿರುವುದು ರೈತರನ್ನು ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ದೂಡಿದೆ.

ಕರಿ ಬಂಡೆ ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು ಶಿಲೆ (Black Rock/Basalt)ರಚನೆ ಹೇಗೆ?
ಕರಿ ಬಂಡೆ ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು ಶಿಲೆ (Black Rock/Basalt) ಇರುವ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಅದರ ರಚನೆ ಸೆಡಿಮೆಂಟರಿ ಬಂಡೆಗಳಿಗಿಂತ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಕರಿ ಬಂಡೆಗಳ ರಚನೆ: ಕರಿ ಬಂಡೆಗಳು ಮೂಲತಃ ಅಗ್ನಿಶಿಲೆಗಳು (Igneous Rocks). ಇವು ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಯ ಸ್ಫೋಟದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.

ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಭೂಮಿಯ ಆಳದಲ್ಲಿರುವ ಲಾವಾರಸ (Magma) ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಭಾಗಕ್ಕೆ ಬಂದು ಹರಿದಾಗ, ಅದು ತಣ್ಣಗಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಬಸಾಲ್ಟ್ (Basalt) ಅಥವಾ ಕರಿ ಬಂಡೆಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತವೆ.

ಸಾಂದ್ರತೆ: ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮತ್ತು ಸಾಂದ್ರವಾದ ಬಂಡೆಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಡಿಮೆಂಟರಿ ಬಂಡೆಗಳಂತೆ ಪದರಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಒಂದೇ ಸಮನಾದ ಗಟ್ಟಿ ರಚನೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ (Water Availability):
ಕರಿ ಬಂಡೆ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯು ಆ ಬಂಡೆಯ "ಸ್ಥಿತಿ"ಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ನೇರ ಬಂಡೆಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ: ಕರಿ ಬಂಡೆಯು ತುಂಬಾ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದರ ಮೂಲಕ ನೀರು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ. ಹಾಗಾಗಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಕರಿ ಬಂಡೆ ಇರುವ ಕಡೆ ಅಂತರ್ಜಲ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ಬಿರುಕುಗಳೇ ಜೀವಾಳ (Secondary Porosity): ಕರಿ ಬಂಡೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಸಿಗಬೇಕಾದರೆ ಆ ಬಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಸೀಳುಗಳು (Joints) ಅಥವಾ ಬಿರುಕುಗಳು ಇರಬೇಕು. ಮಳೆ ನೀರು ಈ ಬಿರುಕುಗಳ ಮೂಲಕ ಒಳಹೋಗಿ ಶೇಖರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಬೋರ್‌ವೆಲ್ ಕೊರೆದಾಗ ಈ ಬಿರುಕುಗಳು ಸಿಕ್ಕರೆ ಮಾತ್ರ ನೀರು ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ವೆಸಿಕುಲರ್ ಬಸಾಲ್ಟ್ (Vesicular Basalt): ಕೆಲವು ಕರಿ ಬಂಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಗುಳ್ಳೆಗಳಂತಹ ರಂಧ್ರಗಳಿರುತ್ತವೆ (ಲಾವಾ ತಣ್ಣಗಾಗುವಾಗ ಹೊರಬಂದ ಅನಿಲಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದವು). ಇಂತಹ ಬಂಡೆಗಳಿರುವ ಕಡೆ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಬೋರ್‌ವೆಲ್ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ:
ನೀರು ಸಿಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ: ಇಲ್ಲಿ ನೀರು "ಪದರ"ಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗದೆ "ನಾಳ" ಅಥವಾ "ಬಿರುಕು"ಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುವುದರಿಂದ, ಒಂದೇ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬೋರ್‌ವೆಲ್‌ಗೆ ನೀರು ಸಿಕ್ಕರೆ, ಅದರ ಪಕ್ಕದ ಬೋರ್‌ವೆಲ್‌ಗೆ ನೀರು ಸಿಗದಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ: ಕರಿ ಬಂಡೆ ಇರುವ ಕಡೆ ಅಂತರ್ಜಲವು ಬೇಗನೆ ಬರಿದಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ (Recharge ವೇಗ ಕಡಿಮೆ). ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ನೀರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಹಳ ಶುದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಕರಿ ಬಂಡೆ ಇರುವ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಸಿಗುವುದು ಸ್ವಲ್ಪ ಸವಾಲಿನ ಕೆಲಸ. ಇಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯು ಭೂಮಿಯ ಒಳಗಿರುವ ಬಂಡೆಯ ಬಿರುಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸೀಳುಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಸೈಂಟಿಫಿಕ್ ಆಗಿ ಹೈಡ್ರೋ-ಜಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ ಮಾಡಿಸಿ ಬೋರ್‌ವೆಲ್ ಕೊರೆಸುವುದು ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ.

​ಜೀವ ಹಿಡಿದು ಬಾಳುವುದೇಗೆ?:
​ವಿವಿ ಸಾಗರ ಭರ್ತಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ರೈತರು ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗು ಮತ್ತಿತರ ತೋಟ ಮಾಡಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ತೋಟ ಒಣಗಿ ಹೋಗಿ ಕೈಸುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
 "ಮನೆ ಮಗ ಸತ್ತರೆ ಎಷ್ಟು ನೋವಾಗುತ್ತದೋ ಅಷ್ಟು ನೋವು ಈ ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗು, ಇತರೆ ಹಣ್ಣಿನ ಮರಗಳು ಒಣಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡರೆ ಆಗುತ್ತಿದೆ" ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ರೈತರ ಆರ್ತನಾದ. ಅಡಿಕೆ ತೋಟ ನಂಬಿ ಹೆಣ್ಣು ಕೊಟ್ಟವರು, ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಾಲ ಮಾಡಿದವರು, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲೋನ್ ಕಟ್ಟಬೇಕಾದವರಿಗೆ ದಿಕ್ಕು ತೋಚದಂತಾಗಿದ್ದಾರೆ.

​"ಮಣ್ಣಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಾಗಿ ದುಡಿದರೂ ಮಳೆರಾಯ ಕೈಕೊಟ್ಟ, ಸರ್ಕಾರಗಳು ನಮ್ಮತ್ತ ತಿರುಗಿ ನೋಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇನ್ನು ಹೇಗೆ ಜೀವ ಹಿಡಿದು ಬಾಳಲಿ?" ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಪ್ರತಿ ರೈತ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿದೆ.

​ತುರ್ತು ಆಗಬೇಕಿರುವ ಕೆಲಸಗಳು?:
​ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಕೇವಲ ಸಾಂತ್ವನ ಸಾಲದು, ತುರ್ತು ನೆರವು ಬೇಕಿದೆ. ಮೊದಲಿನಂತೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆಯಾದರೂ ವಿವಿ ಸಾಗರದಿಂದ ಲಕ್ಕವ್ವನಹಳ್ಳಿ ಬ್ಯಾರೇಜ್ ಗೆ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲ ಕಾಲುವೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಹರಿಸಬೇಕು.
​ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರಿಹಾರ: ಒಣಗಿದ ತೋಟಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರವು ತಕ್ಷಣವೇ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿ, ಪ್ರತಿ ಎಕರೆಗೆ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರ ಧನ ಘೋಷಿಸಬೇಕು.
​ಸಾಲ ಮನ್ನಾ: ಹಿರಿಯೂರು ತಾಲೂಕಿನ ರೈತರು ಕೃಷಿ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಸಾಲಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮನ್ನಾ ಮಾಡಿ, ರೈತರು ಮತ್ತೆ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾಲಾವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕು.

​ಶಾಶ್ವತ ನೀರಾವರಿ: ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಭದ್ರಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆಯ ನೀರನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಹರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಕೆರೆ, ಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ನೀರು ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಅಂತರ್ಜಲ ವೃದ್ಧಿಗೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

​ರೈತ ದೇಶದ ಬೆನ್ನೆಲುಬು ಎಂಬುದು ಬರಿ ಮಾತಾಗಬಾರದು. ಹಿರಿಯೂರು ತಾಲೂಕಿನ ರೈತರು ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಒಣಗಿದ ಅಡಿಕೆ ಮರಗಳು ಕೇವಲ ಮರಗಳಲ್ಲ, ಅವು ರೈತರ ಕನಸುಗಳು. ಈ ಕನಸುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಸ್ಮವಾಗುವ ಮುನ್ನ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡು ರೈತರ ಕೈ ಹಿಡಿಯಬೇಕಿದೆ. ​ರೈತ ಬದುಕಿದರೆ ಮಾತ್ರ ನಾಡು ಉಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ. ಸರ್ಕಾರ ತುರ್ತು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದ್ದು ರೈತರು ಕಾದು ನೋಡುವ ತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದಾರೆ.